Η συμφωνία Mercosur αποτελεί ένα από τα πιο αμφιλεγόμενα ζητήματα στην ευρωπαϊκή ατζέντα, καθώς επιδιώκει να συνδέσει εμπορικά την Ευρωπαϊκή Ένωση με τις χώρες της Νότιας Αμερικής, δηλαδή τη Βραζιλία, την Αργεντινή, την Ουρουγουάη και την Παραγουάη.
Η τρέχουσα εβδομάδα χαρακτηρίζεται ως κρίσιμη για τον Έλληνα παραγωγό (και όχι μόνο), καθώς η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καλείται να απαντήσει στις ανησυχίες και να βρει λύσεις που θα ικανοποιήσουν και τις δύο πλευρές, πριν προχωρήσει η διαδικασία υπογραφής. Με τη συνάντηση των υπουργών Γεωργίας των 27 χωρών της ΕΕ σήμερα, Τετάρτη 7 Ιανουαρίου, γίνεται μια ύστατη προσπάθεια να επιτευχθεί σύμπνοια, καθώς μια τέτοια εξέλιξη μπορεί να αλλάξει ριζικά τους όρους του παιχνιδιού και στην εγχώρια αγορά.
Η προοπτική οριστικοποίησης της συμφωνίας ΕΕ-Mercosur έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις στον αγροτικό κόσμο της Ευρώπης, με τις ελληνικές οργανώσεις να εκφράζουν σοβαρές ανησυχίες για τη βιωσιμότητα συγκεκριμένων κλάδων. Το κεντρικό σημείο τριβής είναι η κατάργηση των δασμών σε προϊόντα όπως το βόειο κρέας, τα πουλερικά, το μέλι και η ζάχαρη, τα οποία θα εισάγονται από τις χώρες της Νότιας Αμερικής σε πολύ χαμηλότερες τιμές. Οι Έλληνες κτηνοτρόφοι και παραγωγοί τονίζουν ότι είναι αδύνατο να ανταγωνιστούν προϊόντα που παράγονται με πολύ χαμηλότερο κόστος και, συχνά, με λιγότερο αυστηρές προδιαγραφές σε σχέση με τις ευρωπαϊκές απαιτήσεις για την ασφάλεια των τροφίμων και την προστασία του περιβάλλοντος.
Η ανησυχία αυτή ενισχύεται από το γεγονός ότι οι Ευρωπαίοι παραγωγοί είναι υποχρεωμένοι να ακολουθούν την αυστηρή στρατηγική «Από το Αγρόκτημα στο Πιάτο», η οποία επιβάλλει περιορισμούς στη χρήση φυτοφαρμάκων και λιπασμάτων για την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης. Την ίδια στιγμή, στις χώρες της Mercosur οι έλεγχοι είναι διαφορετικοί, ενώ υπάρχουν σοβαρές καταγγελίες για αποψίλωση των δασών του Αμαζονίου με σκοπό τη δημιουργία νέων καλλιεργήσιμων εκτάσεων. Αυτή η ανισότητα στους κανόνες παραγωγής δημιουργεί έναν αθέμιτο ανταγωνισμό, καθώς τα ελληνικά προϊόντα, παρά την υψηλή τους ποιότητα, ενδέχεται να εκτοπιστούν από τα ράφια λόγω της διαφοράς στην τιμή.
Από την άλλη πλευρά, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και οι υποστηρικτές της συμφωνίας προβάλλουν το επιχείρημα ότι η ελεύθερη διακίνηση αγαθών θα ανοίξει νέες αγορές για άλλους κλάδους της ελληνικής οικονομίας. Προϊόντα με Προστατευόμενη Ονομασία Προέλευσης (ΠΟΠ), όπως το ελαιόλαδο, η φέτα και τα ελληνικά κρασιά, θα μπορούσαν να βρουν διέξοδο σε μια τεράστια αγορά εκατομμυρίων καταναλωτών στη Λατινική Αμερική, εφόσον διασφαλιστεί η προστασία των γεωγραφικών ενδείξεων. Επιπλέον, η συμφωνία θεωρείται στρατηγικής σημασίας για την απεξάρτηση της Ευρώπης από άλλες αγορές και την ενίσχυση των εξαγωγών βιομηχανικών προϊόντων και τεχνολογίας, γεγονός που, σύμφωνα με τις Βρυξέλλες, θα ωφελήσει συνολικά την ευρωπαϊκή οικονομία σε μακροπρόθεσμο επίπεδο.
